نویسنده: امین حسنی
بازدید: 57
ایجاد: 23:43:17 2023/12/14
بررسی: 23:44:14 2023/12/14

زَرمُشتَکی یکی از بازی‌های سنتی استان ایلام است که در مراسم‌هایی چون «شب یلدا» از کوچک و بزرگ آن را بازی می‌کنند و در فهرست ملی میراث ناملموس ایران نیز ثبت شده است.

بازی‌ها از جمله نمودهای اجتماعی و فرهنگی هر اجتماعی به حساب می‌آیند. برای بازی‌ها علاوه‌بر تخلیه‌ی روانی و کارکردهای جسمانی مزیت‌های فراوانی وجود دارد. بازی‌ها، تبلوری از فرهنگ و میراث هر اجتماعی هستند. در هر منطقه هم به فراخور شرایط اقلیمی، فرهنگی، زبانی و تاریخی بازی‌های خاصی وجود دارد. مردم ایلام نیز به فراخور نوع زندگی و معیشت، از گذشته‌های دور تاکنون از انواع شیوه‌های سرگرمی و بازی‌های مختلف در موقع فراغت و مراسم‌های شادی، به‌ویژه شب یلدا، استفاده می‌کنند.   

با این حال امروز به علت مشکلات فراوان زندگی از یک سو و رایج شدن سرگرمی‌های متنوع دیگر این نوع بازی‌ها کمتر اجرا می‌شوند. معمولا مردان و زنانی که سنی از آن‌ها گذشته است و قدرت جسمی کمتری دارند، در موقع فراغت تنها به شرح خاطرات گذشته و برخی به داستان‌گویی می‌پردازند و برخی هم همچنان مشغول بازی می‌شوند.  

بازی زَرمُشتکی یا پرقیچ یا پرقوچ که به گویش‌های مختلف استان تلفظ می‌شود، یکی از بازی‌های گروهی محلی بوده است. این بازی در تاریخ آبان‌ماه 1401 و به شماره‌ی 204 در فهرست میراث ملی ناملموس ایران ثبت شده است.

زر مشتکی به این ترتیب است که ابتدا بازیکنان به دو گروه مساوی تقسیم می‌شوند. البته به صورت تک‌نفره هم این بازی انجام می‌شود، ولی از قاعده و دایره‌ی بازی «پرقوچ» خارج می‌شود، در این بازی «زر» عمده‌ترین وسیله‌ی بازی است که یک شی کوچک است و در میان مشت بسته قرار می‌گیرد به طوری که نباید مشخص باشد. اگر تعداد افراد دو گروه زیاد باشد دو گروه روبه‌روی هم می‌نشینند و معمولا پاها را دراز کرده پتو یا جاجیم را روی پاهای افراد پهن می‌کنند که حرکات دست آن‌ها قابل حدس و گمان نباشد.  

برای این‌که معلوم شود بازی را کدام گروه شروع می‌کند، دو گروه با هم توافق می‌کنند و پس از آن یک گروه، مهاجم و گروه دیگر، مدافع می‌شود. گروه مهاجم یا به صورت تک‌نفره و یا با مشورت گروه اقدام به پوچ کردن دست‌ها می‌کند که می‌تواند تک دست یا دو دست پوچ کند تا به زَر برسد. اگر دستی که داخل آن «زر» است پوچ شود، گروه مهاجم بازنده می‌شود و یک صفر به سود گروه مدافع است و بالعکس آن به سود گروه مهاجم تمام می‌شود. تعیین برنده، توافقی و معمولا تا پنج دست است.

زرمشتکی؛ یک بازی برای شب یلدا زرمشتکی؛ یک بازی برای شب یلدا زرمشتکی؛ یک بازی برای شب یلدا - 2023-12-14 23:44:14+3:30 زَرمُشتَکی یکی از بازی‌های سنتی استان ایلام است که در مراسم‌هایی چون «شب یلدا» از کوچک و بزرگ آن را بازی می‌کنند و در فهرست ملی میراث ناملموس ایران نیز ثبت شده است. بازی محلی, میراث ناملموس, پرقوچ, پرقیچ, زرمشتکی, شب یلدا, YaldaMedTour Barajin Salamat Road +98 Qazvin Qazvin, Qazvin Province, Iran. , info@yaldamedtour.com
img

دیدگاه‌ها

هنوز دیدگاهی برای این محتوا درج نشده است. با درج دیدگاه خود، اولین نفر باشید!